Gian lận thi cử: Mất mát còn lớn hơn nhiều việc đuổi học, kỷ luật cán bộ”

Báo Điện tử Đài tiếng nói Việt Nam

Trong vụ gian lận thi cử không đơn giản là đuổi học, là kỷ luật cán bộ mà mất mát lớn hơn nhiều là sai lệch trong nhận thức của giới trẻ…


Tính đến nay, có 222 thí sinh ở 3 tỉnh Hòa Bình, Sơn La, Hà Giang có bài thi được nâng khống điểm ở kỳ thi THPT quốc gia 2018. Trong số này, có những thí sinh được sửa từ tổng 3 môn 1 điểm lên tổng 3 môn hơn 27 điểm.

Đa số trong số này đã bị đuổi học, trả về địa phương. Riêng có 12 thí sinh dù được nâng điểm nhưng vẫn được theo học vì theo giải thích của Bộ GD-ĐT và các trường, các môn xét tuyển của những học sinh sau khi chấm thẩm định không bị nâng và đủ điểm vào trường.

Đến nay, cơ quan tố tụng đã khởi tố 19 người trong ngành giáo dục và công an ở Hòa Bình, Sơn La, Hà Giang để điều tra về tội "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ".

Hiện nay, cơ quan công an vẫn đang điều tra làm rõ có việc cán bộ, lãnh đạo “chạy điểm”, “mua điểm” cho con. Đây là vấn đề được dư luận chờ đợi và quan tâm nhất.

Người lớn đang làm khổ con trẻ,
cả khi gian lận thi cử không bại lộ

Theo TS Nguyễn Viết Chức, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa-Giáo dục Quốc hội cho rằng, tổn thất lớn nhất do gian lận thi cử không đơn giản là điểm, là đuổi học, là xử lý kỷ luật cán bộ mà mất mát lớn hơn nhiều là nhận thức của giới trẻ về sự chăm lo của người lớn. Người lớn đang chăm lo cho giới trẻ kiểu gì, lo về tiền bạc, dọn con đường “ngon lành” để cho họ đi?.

Xưa nay ông cha ta vẫn dạy con người là phải rèn luyện, phải đi bằng đôi chân của mình. Nếu chăm lo cho giới trẻ thì người lớn hãy hướng cho họ đi bằng đôi chân của họ. Còn việc chạy chọt, lo lót chính là người lớn đang hại con em mình.

Gian lận thi cử còn là chuyện giáo dục liên quan trong gia đình, nhận thức của người lớn. Rõ ràng người lớn đang làm khổ con trẻ, kể cả khi câu chuyện gian lận thi cử không bị bại lộ. Tâm lý của mọi người là ai cũng muốn đỗ điểm cao. Người lớn dọn đường cho con em mình đỗ cao nhưng không phải bằng con đường chính danh, mà bằng con đường ngoắt nghéo, thậm chí vi phạm pháp luật. Việc làm này hoàn toàn gây tổn thất không đáng có cho tuổi trẻ.

Nội dung khi không có video

Ông Nguyễn Viết Chức nhấn mạnh, tuổi trẻ họ có khả năng để làm những việc lớn hơn chúng ta. Chúng ta hãy tin tưởng vào họ. Và hãy tin rằng trong mỗi gia đình, con cái dù làm công việc khác, không đi theo con đường của chúng ta, nhưng sẽ không thua kém chúng ta. Vậy thì hãy tạo điều kiện tốt nhất để cho giới trẻ tự đi bằng đôi chân, nhận thức và trí tuệ của mình.

“Với văn hóa Việt Nam, cha mẹ luôn mong muốn “con hơn cha, nhà có phúc”, nhưng chúng ta làm theo kiểu nâng đỡ, bợ đỡ thì chắc chắn con cái không hơn được ta, có khi còn kém hơn ta. Và nếu có hơn, chắc chắn hơn nó sẽ gian dối hơn ta. Vì được học mánh khóe gian dối từ nhỏ, chắc chắn nó sẽ “hơn cha”. Cái xấu nó sẽ hơn ta, vì nó được tiêm nhiễm ngay từ đầu, và cái tốt thì nó lại bị yếu đi” – TS Nguyễn Viết Chức nói.

Chúng ta làm mất đi cơ hội rèn luyện,
cọ xát của giới trẻ

Trong mỗi gia đình và trong toàn xã hội, mục tiêu của chúng ta đối với giới trẻ là gì? Phải chăng chúng ta muốn con em phải tốt hơn mình. Còn lớn lao hơn, tương lai của đất nước trông vào giới trẻ, đúng như Bác Hồ đã viết “Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp được hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em”.

Theo TS Nguyễn Viết Chức, chúng ta làm mất đi cơ hội rèn luyện của giới trẻ, mất đi cơ hội cọ xát một cách chân chính qua việc thi cử, làm sao các bạn trẻ tốt lên được. Trong vụ việc gian lận thi cử, dư luận cũng đang chờ đợi kết luận từ cơ quan điều tra về việc nâng điểm, chạy điểm, những cán bộ, lãnh đạo nào liên quan đến việc này. Nhưng với những người có con bị nâng điểm, nếu phụ huynh trực tiếp thì thật sự hối hận, còn nếu không trực tiếp thì cũng là điều tiếc nuối và đáng buồn.

Cha mẹ đừng cầm tóc con giật lên, đặt vào chỗ không phù hợp với khả năng của nó

Vì thế chúng ta phải cẩn trọng. Quan trọng là nhận thức của những người làm cha mẹ, của những người lớn đối với giới trẻ. Có nhận thức đúng đắn thì sau này mới không dẫn đến những hành động sai trong các việc khác như mua bằng, chạy chức, chạy quyền, lợi ích nhóm…

“Ta có thể ủng hộ con về vật chất, tinh thần, trang thiết bị để con em chúng ta học hành, rèn luyện. Xã hội sẽ đánh giá, tôn vinh nếu như nó thật sự giỏi. Như thế sẽ tốt hơn biết bao nhiêu cho con em mình, việc gì cha mẹ lại phải cầm tóc con giật lên, đặt vào chỗ không phù hợp với khả năng của nó” …” – TS Nguyễn Viết Chức chia sẻ.

Khi nhận thức sai,
thì không sai ở việc này sẽ sai ở việc khác

Một khi nhận thức sai thì không sai ở việc này sẽ sai ở việc khác. Dung dưỡng cho cái xấu, làm cho con cái, giới trẻ mất đi ý chí phấn đấu, rèn luyện, sa ngã vào những cái xấu. “Nên nhớ người lớn làm gì thì con trẻ sẽ nhìn vào đó để làm. Chúng ta làm 10 cái tốt, nhưng chưa chắc con cái đã học được cả 10, nhưng nếu chúng ta làm 1 cái xấu, con trẻ sẽ làm 2 cái xấu. Học việc tốt thì khó chứ học việc xấu, tiêm nhiễm cái xấu rất nhanh, đó là bản năng của con người”- TS Nguyễn Viết Chức nói.

TS Nguyễn Viết Chức cho rằng, về mặt tổng thể, giáo dục có những thành tựu đáng ghi nhận, không nên đặt vấn đề giáo dục hỏng hết cả. Một loạt các vụ việc xảy ra trong thời gian qua, một phần do đây là thời đại của thông tin mạng nên được chia sẻ, thông tin một cách nhanh chóng. Vì thế mọi người thấy mức độ dày đặc.

Tuy nhiên, về tổng thể, giáo dục đang có nhiều bất cập, không trúng, không đúng. Mà không trúng là chính. Đúng có thể vẫn đúng nhưng không trúng. Vụ việc gian lận thi cử là tiếng chuông cảnh báo về những yếu kém của ngành giáo dục. Qua vụ việc này, các nhà quản lý cũng phải tính toán đến nơi đến chốn trong việc thi cử, phải có giải pháp để không để tình trạng gian lận thi cử tái diễn.

Vụ việc gian lận thi cử là tiếng chuông cảnh báo về những yếu kém của ngành giáo dục.

“Theo nhìn nhận của tôi thì thế giới cũng đang có vấn đề trong giáo dục. Những nơi chúng ta gửi con em đi học thì cũng đang có vấn đề. Ở Mỹ cũng có chuyện chạy trường, gian lận thi cử. Khi tôi ở Anh, người Anh kêu ca nhất là tại sao con em họ không tha thiết với việc học. Tôi muốn dẫn chứng 2 nền giáo dục hàng đầu thì cũng đang có vấn đề, giáo dục thế giới cũng đang có vấn đề. Chúng ta phải đặt trong bối cảnh ấy, những người làm giáo dục phải rất bình tĩnh, trách nhiệm, đừng tránh lỗi tránh tội”- TS Chức nhận định.

Nội dung khi không có video

Đổi mới giáo dục, làm đâu chắc đấy,
không ào ào, vội vàng

TS Nguyễn Viết Chức nhận định, Bộ trưởng GD-ĐT (dù hơi chậm) nhưng đã yêu cầu các địa phương phải xử lý nghiêm các cá nhân, tập thể sai phạm trong vụ gian lận thi cử, kiên quyết cho ra khỏi ngành những người vi phạm. Đó cũng là động thái tích cực.

Để giải quyết những tồn tại trong ngành giáo dục, toàn xã hội phải vào cuộc, không khoán riêng cho ngành giáo dục vì giáo dục nằm trong xã hội, nó gắn kết chặt chẽ với từng gia đình, từng cá nhân.

Đổi mới giáo dục, phải quán triệt tinh thần đổi mới căn bản và toàn diện. Làm đâu phải chắc đấy, làm đâu phải được đấy, không vội vàng

Về phía ngành giáo dục, phải quán triệt tinh thần đổi mới căn bản và toàn diện. Làm đâu phải chắc đấy, làm đâu phải được đấy, không vội vàng, cuống cuồng để có gì làm nấy, theo thói quen cũ. Căn bản và toàn diện phải như thế nào, nội dung ra sao, lộ trình như thế nào, bắt đầu từ đâu chứ không phải làm ào một cái, có gì làm nấy, một lần là xong. Vội vàng như thế thì chắc chắn không thành công. Đặc biệt là phải chống tư tưởng vụ lợi, chạy theo thành tích, sợ khuyết điểm. Nếu còn những tồn tại này thì không đổi mới căn bản và toàn diện được.

“Tôi nghĩ rằng, tất cả mọi người đều phải có trách nhiệm, chúng tôi những người có tuổi, những người làm văn hóa lâu năm cũng phải có trách nhiệm. Chúng ta đóng góp để làm cho giáo dục ngày một tốt lên. Giáo dục chính là tương lai của chúng ta, của đất nước, của sự phát triển bền vững. Và đất nước ta có sánh vai với cường quốc năm châu được hay không, nhân tố quan trọng nhất cũng từ giáo dục, bởi giáo dục là quốc sách hàng đầu”- TS Chức chia sẻ./.