Hạ Long - vị thế mới của thành phố bên bờ vịnh di sản

Báo Điện tử Đài tiếng nói Việt Nam

Chạy xe trên đường bao biển dài hơn 4 km dọc khu du lịch Bãi Cháy, qua cây cầu nối đôi bờ Cửa Lục, đến con đường uốn quanh núi Bài Thơ, gia đình chị Mai Hồng Liên không khỏi trầm trồ. Con đường rộng thênh thang, kề bên sóng ngắm trọn vịnh Hạ Long, một bên bãi tắm cát trắng phau, tàu thuyền dập dềnh ôm chân đảo đá, một bên là thành phố hiện đại với những công trình biểu tượng, đêm về rực sáng lung linh. Sau 3 năm quay lại Hạ Long, chị Liên bất ngờ: "Thực sự rất đẹp, tôi không nghĩ Hạ Long lại có những con đường đẹp như thế này, chỉ cần đi dọc cung đường này là có thể đến những điểm du lịch nổi tiếng, nơi mua sắm, rồi khu vui chơi, tắm biển, tham quan bảo tàng thư viện. Ngắm bình minh hoàng hôn cũng tuyệt vời".

Cùng chung cảm nhận, ông Phan Công Chí, du khách từ Nghệ An cho biết: "Đường bao biển này tôi thấy là một sự đổi mới rất tốt, hơn nữa khi đi ở đây chúng tôi rất thoải mái, cảm nhận được vẻ đẹp, môi trường thân thiện ở đây. Con đường tạo cảnh quan cho thành phố ngày càng xinh đẹp, phát triển tốt".

Nếu từng mang tiếng "phố biển mà chẳng được ngắm biển", thì nay Hạ Long đã có những con đường nối tiếp nhau bao quanh thành phố đẹp như tranh. Nếu bao năm người dân than phiền "không có bãi tắm đạt chuẩn", nhức nhối hàng chục bãi tắm tự phát mỗi mùa hè, thì nay đã có bãi biển Bãi Cháy rộng thênh thang, thêm dự án bãi tắm Hòn Gai đang chờ đón. Những con đường nội đô được chỉnh trang, những công viên hoa xanh mướt, phố thị "khoác áo mới" hiện đại và đồng bộ hơn.

Năm 2019, nhiều dự án hạ tầng động lực của Quảng Ninh phát huy hiệu quả sau đầu tư, mà chính Hạ Long được hưởng lợi. Cao tốc Hạ Long - Hải Phòng, Hạ Long - Vân Đồn, sân bay quốc tế Vân Đồn, cảng tàu quốc tế Hạ Long đón hàng trăm chuyến tàu biển đẳng cấp khắp năm châu, đưa Hạ Long gần hơn với thế giới. Năm vừa qua cũng đánh dấu thời điểm 25 năm vịnh Hạ Long trở thành Di sản thiên nhiên thế giới, khách du lịch tới đây ngày một tăng mạnh hơn. Quảng Ninh đón 14 triệu lượt khách năm 2019, trong đó chủ yếu là đến Hạ Long. Thành phố đã mạnh tay hơn trong việc bảo vệ môi trường Di sản, khi phong trào ngừng sử dụng đồ nhựa dùng một lần trên vịnh đã giúp giảm hàng tấn rác trôi nổi, nâng cao ý thức cho cộng đồng. Anh Garret Miller, du khách đến từ Mỹ vui mừng: "Tôi rất vui vì vịnh Hạ Long đã có quy định loại bỏ rác nhựa, tránh ảnh hưởng đến đại dương. Nhiều điểm du lịch nổi tiếng thế giới đã làm, để di sản của các bạn bền vững thì cần có sự thay đổi lâu dài này".

Bài toán du lịch mùa thấp điểm đã có một phần lời giải khi du lịch MICE, các sự kiện tầm cỡ liên tục về với Hạ Long: Liên hoan Xiếc quốc tế, Hội chợ du lịch ASEAN ATF, các Hội nghị quốc tế, khu vực... Tin vui đến với thành phố du lịch khi tỉnh Quảng Ninh xác định rõ đến hết năm 2019 kết thúc 4 dự án khai thác than lộ thiên, 5 dự án khác kết thúc trước năm 2015, bỏ quy hoạch nhà máy xi măng, nhiệt điện, đảm bảo mục tiêu tăng trưởng xanh. Hạ Long cũng đang là đô thị được "chọn mặt gửi vàng" để xây dựng Thành phố thông minh, với các lĩnh vực y tế, giáo dục, du lịch,... đang bước đầu phục vụ người dân.

Cuối năm 2019, Hạ Long đứng trước một vận hội mới. Thành phố sẽ trở thành đô thị trực thuộc tỉnh lớn nhất cả nước sau khi sáp nhập nguyên trạng huyện Hoành Bồ kề cận. Bước ngoặt này xuất phát từ đòi hỏi thực tế phải mở rộng không gian phát triển, khi mà Hạ Long "khoác chiếc áo quá chật", những nguy cơ từ "lấp biển, phá đồi". Ông Đặng Huy Hậu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh cho biết, việc sáp nhập là sự kiện có tính chất lịch sử đối với tỉnh Quảng Ninh: "Trong những năm vừa qua đô thị của Hạ Long phát triển rất nhanh, dư địa cho phát triển gặp rất nhiều khó khăn. Các dự án của các tập đoàn lớn đến với Quảng Ninh, Hạ Long gần như hết vị trí, quỹ đất để xây dựng cơ sở hạ tầng. Trong khi đó Hoành Bồ sát với Hạ Long, tài nguyên thiên nhiên, con người Hoành Bồ cũng rất đa dạng. Có thể nói đây là tiềm năng lớn để phát triển. Việc 2 đơn vị nhập lại thành 1 đơn vị hành chính, cơ hội phát triển cho cả vùng sẽ rộng hơn.

Thành phố mới sẽ lớn gấp 4 lần. Hạ Long có "biển bạc", nay có thêm "rừng vàng" của Khu bảo tồn thiên nhiên quốc gia Đồng Sơn - Kỳ Thượng, có sự đa dạng bản sắc văn hóa các dân tộc anh em, có quỹ đất, thị trường, nguồn cung nông sản, công nghiệp, dịch vụ, có sự tương hỗ để nâng cao giá trị Di sản. Chia sẻ niềm vui trước cơ hội mới, ông Trần Đức Lâm, Bí thư Thành ủy Hạ Long cũng cho thấy những khó khăn mà Hạ Long mới phải đối mặt, như việc tập trung nguồn lực, ổn định quản lý nhà nước, tổ chức bộ máy, xóa đi chênh lệch kinh tế, giải quyết băn khoăn của người dân, tâm tư của cán bộ: "Khi sáp nhập thì việc đầu tiên Quảng Ninh chỉ đạo đó là phải rà soát lại quy hoạch, hợp nhất lại quy hoạch theo hướng phát triển chung của TP Hạ Long, trong đó quan trọng là bảo vệ môi trường. TP Hạ Long phải đề xuất sắp xếp lại các cơ sở sản xuất, đặc biệt là các cơ sở sản xuất chưa thân thiện với môi trường thì phải nhanh chóng xử lý, giải bài toán gây ô nhiễm trực tiếp ra vịnh Cửa Lục, duy trì hệ sinh thái rừng ngập mặn có vai trò lọc nước trước khi ra vịnh Hạ Long".

Không gian phát triển mở rộng, nhưng sức ép lớn với hạ tầng, tài nguyên do sự tăng trưởng nóng, những "hạt sạn nhức nhối" về môi trường đô thị, ô nhiễm rác thải, kỳ vọng về "du khách đông vui bốn mùa", phát triển kinh tế đêm, đa dạng hóa sản phẩm du lịch thì vẫn còn đó. Tự tin với những phương án giải quyết cụ thể được đề ra, lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh cho rằng, với sự ủng hộ của Trung ương, quyết tâm cao của hệ thống chính trị và đồng thuận của người dân, Hạ Long mới sẽ phát triển xứng tầm. Ông Trần Nam Hòa, người dân Hạ Long tin tưởng: "Nhân dân rất đồng thuận và cảm nhận được niềm vui chung của mọi người. Chắc chắn rằng Hạ Long mới sẽ là một thành phố rất đặc biệt. Chúng tôi cũng kỳ vọng sẽ có sự quan tâm hơn nữa để tạo đà phát triển, thực hiện được tiêu chí thành phố du lịch văn minh, xanh sạch đẹp, đời sống nhân dân phát triển".

Chị Lý Thị Xuân, người dân tộc Dao huyện Hoành Bồ cũng chia sẻ niềm vui khi trở thành người dân thành phố những cùng kỳ vọng cho tương lai: "Chủ trương này có ý nghĩa, tầm quan trọng rất lớn đối với bà con dân tộc chúng tôi, sẽ có cơ hội học hỏi nhiều điều, cách làm hay để bà con phát triển về tất cả mọi mặt từ đời sống, kinh tế, xã hội. Tới đây sẽ tiếp tục được mở rộng tầm nhìn, hướng tới một tương lai tốt đẹp hơn".

Năm 2020, những con đường mới sẽ được hình thành, gần nhất là cầu Cửa Lục 1 và 3 mang tên Cánh chim biển, Bình minh trên vịnh Hạ Long, xa hơn là hầm đường bộ xuyên vịnh Cửa Lục, đường bao biển Hạ Long - Cẩm Phả với tầm nhìn từ vịnh Hạ Long sang Bái Tử Long, và nhiều "cánh tay" nối dài khác. Nhiều cảng bến, đô thị, trung tâm thương mại cũng sẽ mọc lên, giúp phát huy tài nguyên du lịch, lợi thế cạnh tranh, xây dựng thương hiệu đặc sắc, mới lạ, hấp dẫn ở tầm quốc tế.

Hạ Long - nơi Rồng chầu về. Thành phố bên bờ Vịnh Di sản đang khẳng định vai trò là sức bật, là hạt nhân thúc đẩy Quảng Ninh sớm trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trong tương lai không xa./.

Ngày 17/12/2019, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã họp thông qua Nghị quyết về sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2019-2021. Theo quyết nghị, đối với sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, Quảng Ninh nhập huyện Hoành Bồ vào TP Hạ Long để mở rộng địa giới hành chính, không gian phát triển của TP Hạ Long và huyện Hoành Bồ. Tên gọi của đơn vị hành chính mới là TP Hạ Long với diện tích 1.119,12 km2, quy mô dân số 300.267 người. Đơn vị hành chính trực thuộc gồm 33 đơn vị cấp xã, bao gồm toàn bộ 20 phường thuộc TP Hạ Long, thị trấn Trới và 12 xã thuộc huyện Hoành Bồ. Thành lập phường Hoành Bồ thuộc thành phố Hạ Long trên cơ sở nguyên trạng thị trấn Trới.
Hạ Long mới sẽ là một thành phố đặc biệt với một địa hình độc đáo nhất: vừa có Di sản, Kỳ quan, vừa có biển, có sông, vừa có đồi núi, rừng và cả đồng bằng. Thành phố sẽ được xây đựng theo hướng phát triển bền vững dựa trên 3 trụ cột chính: Thiên nhiên được bảo tồn; Con người được nâng cao đời sống vật chất, văn hóa, tinh thần; Bản sắc văn hóa được bảo tổn, phát huy.